Het eerste wat opvalt als je door Sevilla wandelt zijn de vele sinaasappelbomen. In seizoenen zoals de lente en de herfst, is de geur van citrus en bloesem te ruiken over straat. Specifiek de geur van de naranjo amargo, de bittere sinaasappelboom die al eeuwenlang het straatbeeld van Sevilla bepaalt. Wat niet veel mensen weten is dat achter die geur een verhaal schuilt dat veel verder gaat dan toeristische charme. Het is een verhaal van geschiedenis, cultuur, vakmanschap en een onverwachte transformatie van boomgaard tot glas.
Een geschiedenis die teruggaat tot de Moren
De naranjo amargo komt niet oorspronkelijk uit Andalusie. Het kwam hier dankzij de Moren, die van de 10e eeuw citrusbomen planten in het zuiden van Spanje. Voor hen waren sinaasappels niet alleen een vrucht, maar ook een symbool van zuiverheid, overvloed en paradijselijke tuinen. In de Islamitische architectuur van Al-Andalus stonden water, schaduw en geur centraal, waar de Sinaasappelboom natuurlijk perfect bij past. De bomen werden vooral geplant in patio’s, binnenplaatsen en later ook in straten en op de pleinen. Dat komt omdat de bomen schaduw boden in de hete zomers, maar opvallend genoeg waren het bittere sinaasappels, niet de zoete varianten die we vandaag de dag in de supermarkt kopen. De bittere soort was sterker en beter bestand tegen hitte en droogte. Bovendien leverde het een vrucht die ideaal was voor conservering en verwerking.
Door de eeuwen heen groeide de boom uit tot een symbool van de stad, vandaag de dag telt Sevilla zo’n ongeveer 40.000 sinaasappelbomen. Daarmee ook de meeste dan elke andere stad in Europa. Ook is er in toeristen winkels of op muurtekeningen in Sevilla vaak ook iets te vinden waar een sinaasappel wordt afgebeeld. Denk aan een magneet bijvoorbeeld of een kleine schildering.
Van boomgaard tot glas: de reis van de Sevilliaans sinaasappel
Ondanks dat de sinaasappels in Sevilla er prachtig uitzien, zijn ze rauw nauwelijks eetbaar. Met een scherpe smaak, maar juist die bitterheid maakt ze bijzonder goed geschikt voor een heel andere doel ,namelijk voor marmelade te maken. En hier komt het verrassende deel van het verhaal. Een groot deel van de sinaasappels die in Sevilla van de bomen worden geplukt, reist helemaal naar het Verenigd Koninkrijk. Over het algemeen zijn de Britten namelijk dol op marmelade en de Sevilliaanse sinaasappel kan niet ontbreken aan dat recept. De reis begint in januari of februari, wanneer de vruchten rijp genoeg zijn. Met de hand geplukt en gesorteerd om vervolgens geëxporteerd te worden. In de Britse cuisine en fabrieken worden ze verwerkt tot een heerlijke marmelade die bekendstaat om haar diepe smaak met lichte bitterheid en een rijke aroma.
Ook in Sevilla krijgt de citrus een tweede leven. Lokale producenten maken er likeuren, oliën en ook ambachtelijk bier van. Zelfs de schil wordt gebruikt om bijvoorbeeld parfums en patisserie van te maken. De bloesem ,oftewel de beroemde azahar wordt verwerkt in thee siroop en diverse cosmetica.
Een symbool dat de stad defineert
De citrusboom is meer dan een boom, het is een cultureel symbool dat diep geworteld is in de indentiteit van Sevilla. In de lente kondigt de geur van azahar de Semana Santa aan dat is een van de belangrijkste religieuze feesten van de stad. En voor veel Sevillianen is de geur een emotionele herinnering aan familie en traditie. In de zomer bieden de bomen verkoeling en kleur in de enorme hitte. In de winter hangen de straten vol met feloranje citrussen, alsof de stad zichzelf versiert.
Het rijpseizoen, wanneer Sevilla oranje kleurt
Dat rijpseizoen van de sinaasappel is een jaarlijks optreden. Vanaf november beginnen de vruchten te kleuren, maar pas in januari en februari zijn ze op hun best. Dan zijn er overal in de stad plukkers met lange stokken en netten, terwijl vrachtwagens vol sinaasappels door de smalle straatjes rijden. Het is een kort ,maar intens seizoen. De bomen bloeien in het voorjaar en dragen de vruchten in de winter. Hierna begint het proces weer opnieuw. Het rijpseizoen van de sinaasappels heeft ook invloed op het ritme van de stad.
Adres: Calle Alcalde Isacio Contreras, 1, Sevilla
Website: www.atdspain.com
Instagram: @ATD.spain
TikTok: @ATD.spain
Facebook: Andalucia Tours and Discovery
